1. Strona główna
  2. Biologia, kl. 8
  3. Ekologia

Plansza 8.3 · biologia, klasa 8

Ekologia — sprawdzian z biologii, klasa 8

Ekologia to nauka o zależnościach między organizmami i ich środowiskiem. Najważniejsze są cechy populacji, rodzaje zależności oraz łańcuchy i sieci pokarmowe.

Dział3 z 4
Pytania10 online
Grupa APDF, za darmo

Co musisz umieć

  1. populacja i jej cechy: liczebność, zagęszczenie, rozmieszczenie, struktura wiekowa
  2. zależności antagonistyczne: konkurencja, drapieżnictwo, pasożytnictwo
  3. zależności nieantagonistyczne: mutualizm, komensalizm
  4. ekosystem: biotop i biocenoza
  5. łańcuchy i sieci pokarmowe, poziomy troficzne
  6. obieg materii i przepływ energii, piramida ekologiczna

Okaz działu

Porostłac. lichen

Porost

łac. lichen

  • to połączenie grzyba z glonem lub sinicą
  • grzyb chroni i dostarcza wody, glon wytwarza pokarm
  • rośnie na korze drzew, skałach i dachach
  • jest wrażliwy na zanieczyszczenie powietrza

Po czym poznać na sprawdzianie: Szarozielony nalot lub krzaczek na korze drzewa, który nie ma korzeni ani liści.

Typowa pułapka: Porost nie jest rośliną ani mchem. To przykład mutualizmu, czyli współpracy korzystnej dla obu stron.

Okaz nr 8.3organizm złożonyDet. kl. 8

Sprawdzian w 10 pytaniach

1. Populacja to:
Aosobniki różnych gatunków, które ze sobą konkurująBosobniki jednego gatunku żyjące na tym samym terenie w tym samym czasieCnieożywiona część ekosystemuDwszystkie organizmy żyjące na danym terenie
Pokaż odpowiedź

Dobra odpowiedź: B. Wszystkie populacje danego terenu tworzą biocenozę.

2. Biocenoza razem z biotopem tworzy:
Ałańcuch pokarmowyBekosystemCgatunekDpopulację
Pokaż odpowiedź

Dobra odpowiedź: B. Biocenoza to część ożywiona, a biotop nieożywiona: gleba, woda, powietrze, światło.

3. Łańcuch pokarmowy zaczyna się od:
AdestruentówBkonsumentówCdrapieżnikówDproducentów, np. roślin zielonych
Pokaż odpowiedź

Dobra odpowiedź: D. Producenci wytwarzają materię organiczną w fotosyntezie i są pokarmem dla roślinożerców.

4. Destruenty to:
AroślinożercyBdrapieżnikiCrośliny zieloneDbakterie i grzyby rozkładające martwą materię
Pokaż odpowiedź

Dobra odpowiedź: D. Destruenty zamieniają szczątki w proste związki, które znów mogą pobrać rośliny.

5. Współpraca grzyba z korzeniami drzewa (mikoryza) to przykład:
AkonkurencjiBdrapieżnictwaCmutualizmuDpasożytnictwa
Pokaż odpowiedź

Dobra odpowiedź: C. Grzyb dostarcza wody i soli mineralnych, a drzewo daje grzybowi cukry.

6. Ile energii przechodzi zwykle na kolejny poziom pokarmowy?
Aokoło 10%B100%Cokoło 90%Dokoło 50%
Pokaż odpowiedź

Dobra odpowiedź: A. Większość energii organizm zużywa na życie i traci jako ciepło, dlatego łańcuchy są krótkie.

7. Zagęszczenie populacji to:
Asposób rozmieszczenia osobnikówBudział osobników w różnym wiekuCliczba osobników na jednostkę powierzchni lub objętościDliczba wszystkich osobników populacji
Pokaż odpowiedź

Dobra odpowiedź: C. Na przykład 5 dzików na kilometr kwadratowy lasu.

8. Lis i jastrząb polują na nornice. Między lisem a jastrzębiem zachodzi:
ApasożytnictwoBmutualizmCkomensalizmDkonkurencja
Pokaż odpowiedź

Dobra odpowiedź: D. Oba drapieżniki korzystają z tego samego, ograniczonego pokarmu.

9. Porosty są wskaźnikiem:
Atemperatury wodyBnasłonecznieniaCczystości powietrzaDwilgotności gleby
Pokaż odpowiedź

Dobra odpowiedź: C. Porosty źle znoszą dwutlenek siarki, więc w zanieczyszczonym powietrzu ich ubywa.

10. Jak w ekosystemie zachowują się materia i energia?
Aobie krążąBenergia przepływa w jednym kierunku, a materia krążyCenergia krąży, a materia przepływa w jednym kierunkuDobie przepływają w jednym kierunku i znikają
Pokaż odpowiedź

Dobra odpowiedź: B. Pierwiastki wracają do obiegu dzięki destruentom, a energia słoneczna ucieka jako ciepło.

Do pobrania

Grupa A — za darmo

Pełny sprawdzian „Ekologia” w grupie A, ze znakiem wodnym. Wydrukuj, rozwiąż w 40 minut i sprawdź, co już umiesz.

Pobierz grupę A (PDF)

Pełny zestaw A–E i materiały do powtórki

Sprawdziany i kartkówki mają pięć grup A–E z kluczem odpowiedzi. Karty pracy pomagają utrwalić dział przed sprawdzianem. Wszystko w sklepie autorów „Nie każ mu liczyć!”

Słowniczek działu

ekologia
nauka o zależnościach między organizmami a środowiskiem
populacja
osobniki jednego gatunku na tym samym terenie
biocenoza
wszystkie populacje żyjące na danym terenie
biotop
nieożywiona część ekosystemu
ekosystem
biocenoza razem z biotopem
producent
organizm samożywny, wytwarza materię organiczną
konsument
organizm cudzożywny, zjada inne organizmy
destruent
organizm rozkładający martwą materię
łańcuch pokarmowy
ciąg organizmów, z których każdy jest pokarmem następnego
mutualizm
zależność korzystna dla obu gatunków
pasożytnictwo
jeden organizm korzysta kosztem drugiego, nie zabijając go od razu

Dla nauczyciela

Sprawdzian „Ekologia” ma pięć równoważnych grup A–E: każda to 7 zadań za 20 punktów na 40 minut. Do każdej grupy jest klucz odpowiedzi z punktacją, więc sprawdzanie idzie szybko.

Uczniowie w jednej ławce dostają różne zestawy zadań o tej samej trudności. Grupę A można obejrzeć za darmo przed zakupem.

Kartkówki z tego działu mają grupy A–E i trwają 10–15 minut, więc dobrze sprawdzają się po jednej lekcji.

Pytania z tej strony nadają się na rozgrzewkę przed lekcją powtórkową: wyświetl je na tablicy i niech klasa głosuje na odpowiedzi.

Pytania i odpowiedzi

Czy sprawdzian z działu „Ekologia” ma odpowiedzi?

Tak. Pełny zestaw „Ekologia” ma pięć grup A–E i klucze odpowiedzi z punktacją. Grupę A (ze znakiem wodnym) pobierzesz za darmo, a komplet z kluczami kosztuje 3,90 zł.

Ile trwa sprawdzian z działu „Ekologia”?

Nasz sprawdzian jest pisany na 40 minut. Każda grupa ma 7 zadań, za które można zdobyć 20 punktów.

Jak szybko powtórzyć dział „Ekologia”?

Przeczytaj listę „Co musisz umieć”, przejrzyj słowniczek i kartę okazu, a potem rozwiąż 10 pytań na tej stronie. Każdą złą odpowiedź przeczytaj razem z wyjaśnieniem.