1. Strona główna
  2. Biologia, kl. 7
  3. Układ nerwowy

Plansza 7.9 · biologia, klasa 7

Układ nerwowy — sprawdzian z biologii, klasa 7

Neuron, mózgowie, rdzeń kręgowy i odruchy. Na sprawdzianie najczęściej pojawiają się budowa neuronu, funkcje części mózgowia i łuk odruchowy.

Dział9 z 12
Pytania10 online
Grupa APDF, za darmo

Co musisz umieć

  1. budowa neuronu i kierunek przewodzenia impulsu
  2. ośrodkowy i obwodowy układ nerwowy
  3. części mózgowia i ich funkcje
  4. rdzeń kręgowy i łuk odruchowy
  5. odruchy warunkowe i bezwarunkowe
  6. część somatyczna i autonomiczna, higiena: sen, stres, używki

Okaz działu

Neuronkomórka nerwowa · z gr. neuron — nerw

Neuron

komórka nerwowa · z gr. neuron — nerw

  • ciało komórki z jądrem
  • wiele krótkich, rozgałęzionych dendrytów
  • jeden długi akson, często w osłonce mielinowej
  • zakończenia aksonu tworzą synapsy

Po czym poznać na sprawdzianie: Impuls biegnie zawsze tak samo: dendryt → ciało komórki → akson.

Typowa pułapka: Nerw to nie neuron. Nerw to wiązka wypustek wielu neuronów.

Okaz nr 7.9tkanka nerwowaDet. kl. 7

Sprawdzian w 10 pytaniach

1. Która część neuronu wyprowadza impuls z ciała komórki do kolejnej komórki?
Aosłonka mielinowaBjądro komórkoweCaksonDdendryt
Pokaż odpowiedź

Dobra odpowiedź: C. Akson przewodzi impuls od ciała komórki dalej. Dendryty działają odwrotnie: odbierają impulsy i niosą je do ciała komórki.

2. Ośrodek równowagi i koordynacji ruchów znajduje się w:
Ardzeniu przedłużonymBrdzeniu kręgowymCmiędzymózgowiuDmóżdżku
Pokaż odpowiedź

Dobra odpowiedź: D. Móżdżek koordynuje ruchy i utrzymuje równowagę. W rdzeniu przedłużonym są ośrodki oddychania i pracy serca.

3. Odruch kolanowy jest przykładem odruchu:
AwarunkowegoBzależnego od kory mózgowejCwyuczonego podczas treninguDbezwarunkowego
Pokaż odpowiedź

Dobra odpowiedź: D. To odruch wrodzony. Jego łuk odruchowy biegnie przez rdzeń kręgowy, bez udziału kory mózgowej.

4. Ośrodkowy układ nerwowy tworzą:
Anerwy czaszkowe i rdzenioweBmózgowie i rdzeń kręgowyCzwoje nerwoweDmózgowie i nerwy
Pokaż odpowiedź

Dobra odpowiedź: B. Nerwy i zwoje należą do obwodowego układu nerwowego.

5. Ośrodki oddechowy i krążenia znajdują się w:
AkresomózgowiuBprzysadceCrdzeniu przedłużonymDmóżdżku
Pokaż odpowiedź

Dobra odpowiedź: C. Uszkodzenie rdzenia przedłużonego zagraża życiu, bo zatrzymuje oddychanie i pracę serca.

6. Kora mózgowa odpowiada za:
Amyślenie, pamięć, mowę i ruchy dowolneButrzymywanie równowagiCwydzielanie hormonów do krwiDpracę mięśni gładkich jelit
Pokaż odpowiedź

Dobra odpowiedź: A. Kora kresomózgowia to ośrodek świadomych czynności.

7. Prawidłowa kolejność elementów łuku odruchowego to:
Areceptor → neuron czuciowy → ośrodek nerwowy → neuron ruchowy → efektorBefektor → neuron ruchowy → ośrodek → neuron czuciowy → receptorCreceptor → neuron ruchowy → ośrodek → neuron czuciowy → efektorDośrodek → receptor → efektor → neuron czuciowy → neuron ruchowy
Pokaż odpowiedź

Dobra odpowiedź: A. Bodziec odbiera receptor, a reaguje efektor, np. mięsień.

8. Odruch warunkowy:
Ajest wrodzonyBpowstaje w ciągu życia w wyniku uczenia sięCjest taki sam u wszystkich ludziDnie wymaga udziału mózgu
Pokaż odpowiedź

Dobra odpowiedź: B. Przykład: pies ślini się na dźwięk dzwonka, jeśli wcześniej słyszał go przy jedzeniu.

9. Co robi część współczulna układu autonomicznego w sytuacji stresu?
Apobudza trawienieBprzyspiesza pracę serca i rozszerza źreniceCzwalnia pracę sercaDzwęża oskrzela
Pokaż odpowiedź

Dobra odpowiedź: B. Część współczulna przygotowuje organizm do walki lub ucieczki.

10. Osłonka mielinowa:
Aodżywia jądro komórkiBwytwarza hormonyCodbiera bodźceDprzyspiesza przewodzenie impulsów
Pokaż odpowiedź

Dobra odpowiedź: D. Mielina izoluje akson, dzięki czemu impuls biegnie dużo szybciej.

Do pobrania

Grupa A — za darmo

Pełny sprawdzian „Układ nerwowy i dokrewny” w grupie A, ze znakiem wodnym. Wydrukuj, rozwiąż w 45 minut i sprawdź, co już umiesz.

Pobierz grupę A (PDF)

Pełny zestaw A–E i materiały do powtórki

Sprawdziany i kartkówki mają pięć grup A–E z kluczem odpowiedzi. Karty pracy pomagają utrwalić dział przed sprawdzianem. Wszystko w sklepie autorów „Nie każ mu liczyć!”

Słowniczek działu

neuron
komórka nerwowa, przewodzi impulsy
akson
długa wypustka neuronu, wyprowadza impuls z ciała komórki
dendryt
krótka wypustka, odbiera impulsy i przewodzi je do ciała komórki
synapsa
miejsce przekazania impulsu z jednej komórki na drugą
łuk odruchowy
droga impulsu: receptor → ośrodek nerwowy → efektor
odruch bezwarunkowy
wrodzona, stała reakcja na bodziec, np. odruch kolanowy
odruch warunkowy
reakcja nabyta w wyniku uczenia się
móżdżek
ośrodek równowagi i koordynacji ruchów
rdzeń kręgowy
część ośrodkowego układu nerwowego w kanale kręgosłupa
ośrodkowy układ nerwowy
mózgowie i rdzeń kręgowy

Dla nauczyciela

Sprawdzian „Układ nerwowy i dokrewny” ma pięć równoważnych grup A–E: każda to 6 zadań za 20 punktów na 45 minut. Do każdej grupy jest klucz odpowiedzi z punktacją, więc sprawdzanie idzie szybko.

Uczniowie w jednej ławce dostają różne zestawy zadań o tej samej trudności. Grupę A można obejrzeć za darmo przed zakupem.

Pytania z tej strony nadają się na rozgrzewkę przed lekcją powtórkową: wyświetl je na tablicy i niech klasa głosuje na odpowiedzi.

Pytania i odpowiedzi

Czy sprawdzian z działu „Układ nerwowy” ma odpowiedzi?

Tak. Pełny zestaw „Układ nerwowy i dokrewny” ma pięć grup A–E i klucze odpowiedzi z punktacją. Grupę A (ze znakiem wodnym) pobierzesz za darmo, a komplet z kluczami kosztuje 3,90 zł.

Ile trwa sprawdzian z działu „Układ nerwowy”?

Nasz sprawdzian jest pisany na 45 minut. Każda grupa ma 6 zadań, za które można zdobyć 20 punktów.

Jak szybko powtórzyć dział „Układ nerwowy”?

Przeczytaj listę „Co musisz umieć”, przejrzyj słowniczek i kartę okazu, a potem rozwiąż 10 pytań na tej stronie. Każdą złą odpowiedź przeczytaj razem z wyjaśnieniem.